Diş sıkma nasıl anlaşılır?
Sabah çene kaslarında yorgunluk, baş ağrısı, diş hassasiyeti, düzleşmiş kesici kenarlar, çatlaklar veya restorasyonlarda tekrarlayan kırıklar bruksizmle ilişkili olabilir. Bazı kişiler uykuda gıcırdattığının farkında değildir; sesi bir yakını duyabilir. Bununla birlikte bu belirtilerin başka nedenleri de vardır ve yalnızca aşınmaya bakarak kesin tanı konulmaz.
NIDCR, birçok bruksizm vakasının hafif olduğunu ve tedavi gerektirmeyebileceğini; ağır vakalarda diş hasarı, çene ağrısı ve baş ağrısı görülebileceğini belirtir. Stres, kafein, alkol, sigara, bazı ilaçlar ve uyku bozuklukları olası ilişkiler arasındadır. Bu ilişkiler, her kişide tek bir neden bulunduğu anlamına gelmez.
Lamina, kuron ve kompozitler güçlü olsa da sınırsız kuvvete dayanmaz. Özellikle yana doğru tekrarlayan yükler, ince seramik kenarlarda çatlak veya kompozitte aşınma riskini artırabilir. Kapanış tasarımı ve restorasyon malzemesi, bruksizm öyküsüyle birlikte değerlendirilmelidir.
Gece plağı ne yapar, ne yapmaz?
Gece plağı üst ya da alt dişlere oturan çıkarılabilir bir apareydir. Dişleri birbirinden ayırarak doğrudan aşınmayı ve restorasyonlara binen bazı yükleri azaltabilir. NIDCR, ağız içi apareylerin diş hasarını önlemeye ve kas aktivitesini azaltmaya yardımcı olabileceğini bildirir; ancak temporomandibular ağrıyı her kişide giderdiğine ilişkin kanıt sınırlıdır.
Plak kalıcı olarak kapanışı değiştirmek amacıyla tasarlanmamalıdır. Ağrıya, yeni kapanış değişikliğine veya diş hareketine yol açarsa kullanıma ara verilerek değerlendirilmelidir. İnternetten alınan ya da sıcak suda şekillendirilen ürünler bazı kişilerde kötü uyum gösterebilir. Kişiye özel plağın da düzenli kontrolü, temizliği ve aşındığında yenilenmesi gerekir.
Yeni kuron veya lamina yapıldığında eski plak artık tam oturmayabilir. Zorlayarak takmak restorasyonlara baskı uygulayabilir. Spor ağız koruyucusu ise darbe emmek için tasarlanır; gece plağının yerine geçmez.
Plağın temizliği de ağız bakımının parçasıdır. Kullanımdan sonra serin suyla durulamak, verilen talimata uygun fırçalamak ve havalanan kutuda kurutmak birikimi azaltabilir. Sıcak su apareyin şeklini bozabilir. Çatlak, kötü koku, belirgin renklenme veya gevşeklik olduğunda yalnızca temizlemek yerine uyum ve yenileme ihtiyacı değerlendirilir.
Sık Sorulan Sorular
Genel bilgi notu: Bu metin kişisel tanı veya aparey önerisi değildir. Çene ağrısı, kilitlenme, uyku sorunu ya da restorasyon kırığında diş hekimi değerlendirmesi gerekir.